WIDEO…

player placeholder

Historie prawdziwych zbrodni od lat fascynują polskich reżyserów, którzy w tragicznych wydarzeniach odnajdują materiał na przejmujące kino psychologiczne. W dobie serialu „Wśród nocnej ciszy” Jana Holoubka, inspirowanego zbrodnią połaniecką, przypominamy pięć wyjątkowych filmów, w których za mrocznym scenariuszem kryją się autentyczne wydarzenia, ludzkie dramaty i niewygodne pytania o naturę zła.

1. „Dług” w reżyserii Krzysztofa Krauzego (1999)

TOP 5 filmów w stylu „Wśród nocnej ciszy”
Zobacz także:

Nie potrzeba seryjnego mordercy, aby stworzyć thriller, którego atmosfera staje się niemal fizycznie nie do zniesienia. Wystarczy dług, który w rzeczywistości nigdy nie istniał. Inspirowany autentyczną historią warszawskich przedsiębiorców Sławomira Sikory i Artura Brylińskiego film Krzysztofa Krauzego pozostaje jednym z najbardziej przenikliwych obrazów polskiej transformacji lat 90. Robert Gonera i Jacek Borcuch wcielają się w dwóch młodych mężczyzn, którzy próbują rozpocząć własną działalność, lecz zamiast upragnionej niezależności wpadają w spiralę szantażu i psychicznego terroru. Ich prześladowcę, bezwzględnego Gerarda, z niezwykłą intensywnością portretuje Andrzej Chyra, tworząc jedną z najbardziej niepokojących postaci polskiego kina. W obsadzie znalazła się również Agnieszka Warchulska. Krauze z przejmującą precyzją pokazuje mechanizm osaczania, w którym strach stopniowo wypiera rozsądek. Film zdobył Złote Lwy na festiwalu w Gdyni w 1999 roku oraz Orła dla najlepszego filmu w 2000 roku,  na zawsze zapisując się w historii rodzimej kinematografii.

2. „Czerwony pająk” w reżyserii Marcina Koszałki (2015)

TOP 5 filmów w stylu „Wśród nocnej ciszy”

Kraków lat 60. w obiektywie Marcina Koszałki nie przypomina miasta znanego z romantycznych pocztówek. Jest chłodny, niepokojący i niemal hipnotyczny, a za jego pozornie spokojną fasadą kryje się fascynacja przemocą. „Czerwony pająk”, inspirowany historią Karola Kota, nazywanego Wampirem z Krakowa, oraz legendą o Lucjanie Staniaku, opowiada o młodym sportowcu Karolu Kremerze, którego gra Filip Pławiak. Przypadkowe odkrycie zwłok chłopca staje się początkiem jego niebezpiecznej obsesji, pogłębiającej się pod wpływem spotkania z tajemniczym weterynarzem, portretowanym przez Adama Woronowicza. Na ekranie pojawiają się także Julia Kijowska, Wojciech Zieliński i Małgorzata Foremniak. Koszałka świadomie rezygnuje z konwencji klasycznego kryminału, koncentrując się na psychologii postaci i atmosferze narastającego niepokoju. Oszczędne dialogi, chłodna kolorystyka i starannie komponowane kadry nadają historii charakter mrocznego, niepokojącego snu, który długo nie pozwala o sobie zapomnieć.

Zobacz też: Jan Holoubek ujawnił obsadę serialu „Wśród nocnej ciszy”. Tylu gwiazd nie zebrał nawet w „Heweliuszu”

3. „Jestem mordercą” w reżyserii Macieja Pieprzycy (2016)

Czy człowiek może stać się moralnie współodpowiedzialny za zbrodnię, nawet jeśli sam nigdy nikogo nie zabił? To pytanie wybrzmiewa szczególnie mocno w thrillerze Macieja Pieprzycy, inspirowanym sprawą Zdzisława Marchwickiego, oskarżonego o serię zabójstw kobiet i znanego jako Wampir z Zagłębia. Mirosław Haniszewski wciela się w młodego milicjanta Janusza Jasińskiego, dla którego schwytanie mordercy staje się szansą na zawodowy sukces. W roli podejrzanego Wiesława Kalickiego występuje Arkadiusz Jakubik, natomiast jego żonę gra Agata Kulesza. Aktorski zespół dopełniają Magdalena Popławska i Piotr Adamczyk. W realiach PRL ambicja i polityczna presja stopniowo zacierają granicę między poszukiwaniem prawdy a potrzebą wskazania winnego. Film zdobył Srebrne Lwy oraz nagrodę za scenariusz na festiwalu w Gdyni w 2016 roku, a rok później Agata Kulesza i Arkadiusz Jakubik otrzymali Orły za najlepsze role drugoplanowe, potwierdzając siłę tej psychologicznie niejednoznacznej opowieści.

4. „Ach śpij kochanie” w reżyserii Krzysztofa Langa (2017)

Elegancki garnitur, nienaganne maniery i urok osobisty, któremu trudno się oprzeć, nie zawsze stanowią świadectwo dobrych intencji. Władysław Mazurkiewicz, znany jako Piękny Władek, przez lata potrafił ukrywać swoją mroczną naturę pod maską człowieka światowego i dobrze wychowanego. W inspirowanym jego historią filmie Krzysztofa Langa w postać seryjnego mordercy wciela się Andrzej Chyra, nadając jej chłodną elegancję i niepokojącą powściągliwość. Partneruje mu Tomasz Schuchardt jako młody milicjant Karski, który w Krakowie w 1955 roku próbuje rozwikłać zagadkę tajemniczych zbrodni. Na ekranie pojawiają się również Bogusław Linda, Arkadiusz Jakubik, Katarzyna Warnke i Andrzej Grabowski. Reżyser wykorzystuje estetykę klasycznego kryminału noir, tworząc opowieść o uwodzicielskiej naturze zła. Mroczne wnętrza, skomplikowane relacje i kontrast między pozorami luksusu a brutalnością wydarzeń sprawiają, że „Ach śpij kochanie” staje się portretem człowieka, który do perfekcji opanował sztukę wzbudzania zaufania.

Zobacz też: Jeden z jego obrazów sprzedano za ponad 100 mln dolarów. Teraz Netflix pokaże film o nieznanych faktach z życia Basquiata

5. „Żeby nie było śladów” w reżyserii Jana P. Matuszyńskiego (2021)

TOP 5 filmów w stylu „Wśród nocnej ciszy”

Niektóre zbrodnie nie kończą się wraz ze śmiercią ofiary, ponieważ równie przerażająca okazuje się późniejsza walka o ukrycie prawdy. „Żeby nie było śladów” Jana P. Matuszyńskiego, ekranizacja reportażu Cezarego Łazarewicza, powraca do sprawy Grzegorza Przemyka, śmiertelnie pobitego przez milicjantów w Warszawie w 1983 roku. W centrum opowieści znajduje się Jurek Popiel, świadek tragicznych wydarzeń, którego z niezwykłą wrażliwością portretuje Tomasz Ziętek. Sandra Korzeniak wciela się w Barbarę Sadowską, matkę Przemyka, natomiast Jacek Braciak i Agnieszka Grochowska grają rodziców Jurka. W rozbudowanej obsadzie znaleźli się również Robert Więckiewicz, Tomasz Kot i Aleksandra Konieczna. Matuszyński tworzy przejmujący obraz systemowej przemocy, w którym największe napięcie rodzi się podczas przesłuchań i rozmów prowadzonych za zamkniętymi drzwiami. Film zdobył Srebrne Lwy na festiwalu w Gdyni w 2021 roku, a Jacek Braciak otrzymał Orła za najlepszą drugoplanową rolę męską w 2022 roku.